شکایت های شایع دوران بارداری شامل عوارض بسياري هستند كه گرچه طبيعي بوده و بيماري تلقي نمي شود ، اما آزار دهنده است

شکایت های شایع دوران بارداری اكثرا با توصيه هاي بهداشتي ساده ويا گاهي دستورات دارويي قابل حل مي باشند

تهوع و استفراغ، يبوست،سوزش سر دل، واريس، بواسير، كمردرد،درد پشت،

بي خوابي،گرفتگي عضلات پا  و ورم لثه ها از جمله ي اين شكايات مي باشند.

شکایت های شایع دوران بارداری

1-   تهوع و استفراغ:

 

از شكايات شايع دوران بارداري است و در50  تا 70% موارد ديده مي شود. اين حالت صبح ها شديدتر است و ممكن است در طول روز ادامه يابد. براي كاهش اين احساس ناخوشايند موارد زير به خانم باردار توصيه مي شود:

-        صبحها قبل از برخواستن از رختخواب يك تكه نان يا بيسكويت ميل كنيد. بهتر است مقداری از این مواد غذایی را در بالای تختخواب خود قرار دهید تا بتوانید به هنگام صبح قبل از پایین آمدن از تخت خواب ،آنها را میل کنید.

-        افزايش وعده هاي غذايي و كاهش حجم غذا در هر وعده، در طول روز بجاي 3 وعده غذا 5-4 وعده غذا در حجم كم ميل كنيد.

-        از مصرف غــذاهاي چـــرب، سرخ كرده و پر ادويه يا هر غذايي كه معده را تحريك مي كند پرهيز كنيد.

-        از مايعات بين وعده هاي غذايي استفاده كنيد و نه همراه غذا.

-        از آنجا كه غذاها و مايعات سرد بيش از نوع گرم آنها قابل تحمل مي باشند، ترجيحا" مايعات و غذاها را سرد ميل كنيد.

-        به آرامي غذا بخورید و بعد از صرف غذا استراحت كنيد.

-          به مدت طولاني گرسنه نمانيد.

-          مصرف يك ماده غذايي پر پروتئين قبل از خواب مثل پنير و كلوچه خشك کمک کننده است

-          اگر شب براي دستشويي بيدار مي شويد يك ليوان نوشيدني شيرين مثل آب سيب ميل نماييد.

-           استفاده از ويتامين ها توسط مادر قبل از شروع حاملگي نيز مي تواند باعث كاهش تهوع و استفراغ حاملگي گردد.

      .عوامل تحریک کننده تهوع عبارتند از:

بوهای نا مطبوع، ادویه جات، حرکت، سروصدا، نور شدید وشرایط آب وهوایی نا مساعد..
مصرف غذاهای گرم چرب به دلیل تحریک حس بویایی ،باعث تهوع می شود،ولی مصرف غذاهای چرب که در دمای اتاق نگه داری شده اند (مانند چیپس)مشکلی ایجاد نمی کند.بوئیدن لیمو ترش مانع از استشمام بوهای نامطبوع محیط می شود وسایردرمان هایی که برای رفع این عارضه توصیه می شوند.
اگرچه مصرف برخی مواد غذایی به بهبود تهوع کمک می کند، ولی باید دقت کرد که یک رژیم غذایی متنوع رعایت شود تا همه مواد غذایی مغذی مورد نیاز مادر باردار تامین گردد.
اگر ابتدای بارداری با استفراغ شدید وکاهش وزن همراه باشد ،فرد مبتلا به تهوع واستفراغ بدخیم بارداری است ودر معرض خطرسوءتغذیه قرار دارد .تهوع واستفراغ بدخیم در ۲درصد بارداری ها مشاهده می شود.در صورت از دست دادن شدید آب بدن بستری شدن در بیمارستان ضروری است. جالب است بدانیم که بعضی از متخصصان علت اصلی تهوع واستفراغ بدخیم رایک مساله روانی می دانند.

2-   يبوست:

 

بسیاری از خانمهایی که در حالت عادی اجابت مزاج طبیعی دارند ممکن است به علت تغییرات هورمونی وکند شدن حرکات روده وکاهش فعالیت جسمی در حاملگی دچار یبوست شوند .

براي كمك به تنظيم حركت روده ها توصيه مي شود:

-        افزايش مصرف مايعات به خصوص آب ( بيشتر از 8 ليوان در روز )

-        روزانه ورزشهاي سبك مانند پياده روي انجام دهید..

-        روزانه آلوي تازه ، برگه و يا آب آلو استفاده كنید.

-        مصرف سبزي جات و ميوه جات ( با پوست) و كاهو

-        در برنامه غذايي روزانه حتماً سالاد و سبزي خوردن گنجانده شود.

-        غذاهاي پرفيبر مانند حبوبات و غلات همراه با مايعات فراوان و سبزيهاي خام و پخته ، ميوه هاي تازه و سالاد مصرف كنید.

-        از نان هاي سبوس دار مانند  سنگك و نان جو استفاده كنید.

-        در وعده صبحانه نان و عسل ميل كنید.

-          همراه سالاد از روغن زيتون يا ساير روغنهاي مايع استفاده كنید.

-        حتي الامكان از ملين هاي دارويي استفاده نكنید.

در يبوست شديد كه به مجموعه اقدامات فوق پاسخ ندهد لازم است ملين هاي ملايم دارويي مانند هيدروكسيدمنيزيم تجويز شود. در صورت ابتلا به يبوست تجويز روغن كرچكتوصيه نمي شود. زيرا جذب ويتامين هاي محلول در چربي را مختل مي كند. همچنين تجويز ملين هاي قوي با روش تنقيه توصيه نمي شود.

 

3-   سوزش سر دل:

   سوزش سردل به علل هورموني ، افزايش حجم رحم ، رشد جنين و فشار آن به معده و دستگاه گوارش مادر و در نتيجه ريفلاكس اسيد معده به قسمت تحتاني مري ايجاد مي شود.
براي كاهش سوزش سردل رعايت نکات زير  توصيه  مي شود:

-        براي كاهش اين احساس ناخوشايند، قبل از خوردن هروعده غذا نصف فنجان ماست به عنوان پيش غذا مصرف كنيد.

   از خم شدن و صاف خوابيدن خودداري كنيد.

-        غذاهاي جامد مثل برنج بخوريد. (غذاهايي مثل آبگوشت و خورشت و آش کمتربخوريد.)

-        سريع بعد از غذا نخوابيد.

-        بلافاصله بعد از غذا آب نخوريد.

-        غذاهاي گازدار مثل نوشابه و غذاهاي پرچربي نخوريد.

-        بجاي 3 وعده غذاي اصلي پر حجم، 5-4 وعده غذاي سبك ميل كنيد.

-        بجاي استفاده از مواد غذايي سرخ كرده از غذاهاي آب پز و بخار پز استفاده كنيد.

-        بعد از صرف غذا كمي پياده روي كنيد.

-        از غذاهاي چرب و ادويه دار بخصوص ادويه تند كمتر استفاده كنيد.

-        مصرف شكلات ، قهوه ، چاي ، نوشابه هاي گازدار و ساير نوشيدني هاي حاوي كافئين را قطع كرده و بجاي آن آب بنوشيد

-        از مصرف سركه همراه سالاد پرهيز كنيد.

-        سعي كنيد از غذاهايي كه اضافه اسيد معده را جذب مي كنند مانند شير – تخم مرغ يا غذاهاي  نشاسته اي استفاده كنيد.

-        در هنگام استراحت زير سر را بالاتر از سطح بدن قرار دهيد.

-        عدم استفاده از سديم بي كربنات ( جوش شيرين – قليا ) چون تعادل سديم – پتاسيم را از بين مي برد.

-        چنانچه با رعايت تمام اصول فوق ، سوزش سردل همچنان ادامه داشت مي توان از آنتي اسيد با نظر پزشك و يا ماماي معالج استفاده كنيد.

4-   ورم دست ها و پاها (ادم بارداری):

در اكثر خانمهاي باردار ورم مختصري در ساق و قوزك پا مشاهده مي شود . اين حالت در نتيجه فشار رحم و محتويات آن روي وريدهاي لگني و مختل شدن بازگشت وريدي خون از پاها ايجاد مي شود.به طور كلي در صورت وجود ادم توصيه مي شود:

-        اگر ورم زياد بود حتماً به پزشك مراجعه كنيد.

-    در طول روز 5-4 بار به پهلو دراز بكشيد.( خصوصاً به پهلوي چپ) كه موجب خون رساني بهتر  به اعضاي لگني از جمله رحم و جنين مي شود.

-        بمدت طولاني از ايستادن و يا نشستن روي صندلي با پاهاي آويزان خودداري كنيد.

-        جوراب مخصوص بپوشيد. (كش جوراب نبايد سفت باشد.)

-        انجام استراحت كافي

-        قرار دادن بالش زير پاها

-        توصيه هاي تغذيه اي:

1-  محدود كردن مصرف نمك و پرهيز از مصرف غذاهاي شور از جمله چيپس – آجيل شور – ماهي شور – شوری ها و ترشيجات

2-  افزودن نمک در حد متعارف به غذاهایی مثل برنج در زمان طبخ لازم است . قطع كامل مصرف نمك توصيه نمي شود. مصرف نمك نبايد بيش از 5 گرم در روز باشد . در صورت وجود بيماريهاي قلبي و فشار خون بالا محدوديت شديد مصرف نمك در رژيم غذایي توصيه مي شود.

3-  در صورتيكه ادم جنراليزه ( ورم عمومي) همراه با افزايش فشارخون بعد از هفته بيستم حاملگي رخ دهد بايد به وجود مسموميت (پره اكلامپسي) دوران بارداري شك كرد و اقدامات تشخيصي توسط پزشك انجام مي شود.

5-   واريس:

در حاملگی گاهی به علت افزایش وزن بدن ، سنگینی رحم وفشار آن به رگهای بزرگ در لگن وسیاهرگهای پشت ران وساق پا ، جریان خون مختل شده وواریس ایجاد می شود .در این حالت عروق پا متورم ودردناک است درد وناراحتی ناشی از واریس را میتوان با استراحت ونگه داشتن پاها( ساق وران ) در سطحی بالاتر از سطح بدن ، کم کرد.علائم واریس متغير است: نازيبايي در اندام تحتاني و درد كم تا دردهاي شديد. براي درمان واريس خانم حامله بايد در طي روز مدت هايي را استراحت كند و پاهاي خود را بالاتر قرار دهد ولي درمان آن با عمل در دوران حاملگي توصيه نمي شود. ماساژ ملايم ساق پا به پيشگيري از واريس كمك مي كند. از جوراب مخصوص واريس استفاده كنيد.

اين عارضه در خانمهايي كه قبلاً زايمان نموده اند بيشتر ديده مي شود استعداد ابتلا به واريس در افراد مختلف متفاوت است استعداد ژنيتكي ، سابقه فاميلي در بروز واريس پا دخالت دارد. همچنين ضعف بافت همبند و عدم  كفايت ديواره رگها به همراه احتقان وريدهاي لگني به علت كاهش بازگشت خون وريدي مي تواند سبب گشاد شدن و پر پيچ و خم شدن وريدهاي ساق پا و ناحيه فرج گردد. واريس پا بعد از بارداري عمدتاً بهتر مي شود و يا به طور كلي از بين مي رود.

جهت بهبود وضعيت فوق نكات زير توصيه مي شود:

1-   استراحت كافي در طول روز و قرار دادن پاها در سطحي بالاتر از بدن

2-  به هنگام خواب يك بالش در زير پاها قرار داده شود.

3- سعي شود از ايستادن طولاني مدت پرهيز كنند. و در چنين مواردي بايد پاها را براي مدتي بالا تر از سطح بدن قرار دهند.

4-   استفاده از جوراب مخصوص واريس كه از عمل اتساع بيشتر وريدها جلوگيري مي كند.

5-   ماساژ ملايم ساق پاها

6-   استفاده از جوراب واريس

6-   ويارحاملگی و پيكا ( Pica):

 

ویار شایع ترین،بیماری گوارشی درسه ماهه اول بارداری است و معمولا در۵۰تا ۹۰ درصد خانم های باردار ایجاد می شود.علت ویار تغییرات هورمونی بدن در دوران بارداری می باشد .عارضه فوق اغلب در حدود هفته ۱۷ بارداری بر طرف می شود .ويار حاملگي حالتي است كه در آن، خانم باردار به مصرف يك ماده غذايي تمايل زيادي پيدا مي كند. نمونــه هايي از ويـار حاملگي شامل تمايل زياد به مصرف قره قــورت، تــرشي ها، شيريني ها و ...  مي باشد. در مورد ويار ذكر اين نكته ضروري است كه تا زماني كه مصرف اينگونه غذاها تنوع رژيم غذايي را برهم نزند و تغذيه مادر خوب باشد مشكلي ايجاد نمي كند. اما اگر در مصرف اين مواد بگونــه اي افراط شود كه از خوردن غذاهاي اصلي سرباز زند، ممكن است دچار كمبودهاي تغذيه اي شود و در اين مورد بايد آموزش هاي لازم در رابطه با رعايت تنوع و تعادل در مصرف مواد غذايي به خانم باردار داده شود.

منظور از پیکا، خوردن مواد غير غذايي مانند خاك، يخ، گچ،برفک یخچال، كبريت سوخته، مــو، سنگ، ماسه، زغال چوب و ... مي باشد.  بيشترين شيوع ويار در افرادي  است كه در نواحي روستايي زندگي مي كنند و يا تاريخچه ويار در كودكي يا در خانواده خود داشته اند.
در برخي افراد پیکا براي كنترل تهوع يا استرس هاي عصبي، لذت از جويدن برخي مواد، يا به علل وراثتي (تمايل ارثي به مصرف برخي مواد) و يا تشويق اطرافيان يا خانواده فرد مي باشد.
خطرات احتمالي پیکا شامل مشكلات خوني (به شكل آنمي) و گوارشي (رقابت در هضم و جذب مواد مغذي) مي باشد. بايد مشاوره با بيماران مبتلا به پیکا انجام گيرد و نوع ماده مصرف شده و علت مصرف آن تعيين شود و خطرات مصرف آن بايد مطابق با فرهنگ فرد به روشي صحيح به خانم باردار تذكر داده شود.
جهت درمان این عارضه ممکن است نیاز به بررسی ها تشخیصی از قبیل آزمایش خون برای شناسایی کم خونی واندازه گیری مایعات والکترولیت ها باشد.رادیو گرافی شکم نیز ممکن است توصیه گردد.اقدامات درمانی شامل ممانعت فیزیکی وبرانگیختن بیزاری در فرد نسبت به مصرف مواد غیر غذایی می باشد.همچنین ارزیابی محیط منزل وتعامل های خانوادگی به منظور ایجاد محیط سالم تر مفید است.در بسیاری از موارد ،فرد به درمان پاسخ می دهد ویا با اتمام بارداری،علایم پیکا برطرف می شود.به خاطر داشته باشید که کلید موفقیت در درمان پیکا صبر وپشتیبانی خانواده می باشد.

7-   زياد شدن آب دهان:

پتياليزم عبارت است از ترشح بيش از حد بزاق دهان در طي بارداري كه ناشي از تحرك غدد بزاقي بعلت مصرف مواد غذايي نشاسته اي مثل برنج – نان- سيب زمينی و .... باشد اين حالت گذرا است و نياز به درمان خاصی ندارد. توصیه ها:

-         غذاهاي نشااسته دار كمتر بخوريد.

-    براي جلوگيري از آسيب به دندانها بهتر است دهان را با جوش شيرين بشوييد و خمير دندان هاي قليايي بزنيد.

-  استفاده مرتب از محلولهاي دهانشويه کمک کننده است.

8-   ترشح واژینال :

بطور طبيعي در زن حامله ترشحات واژینال افزايش مي يابد. ازدياد استروژن موجب افزايش ترشح موكوس گردن رحم مي شود. رنگ شيري اين ترشح ناشي از پوست ريزي مخاط واژن و سرويكس است كه به علت هايپرتروفي گردن رحم و مهبل مي باشد.اين ترشحات رقيق است و اثر محرك ندارد مگر اينكه عفونت وجود داشته باشد.اگر ترشح آنقدر فراوان بود مي توانيد خود را با آب و سركه شستشو دهيد در این موارد لازم است ناحیه  تناسلی خشک نگه داشته شده و بهداشت رعایت شود، ولي اگر  ترشح كف آلود يا همراه با خارش باشد يا بوي ماهي گنديده بدهد، بايد به پزشك مراجعه كنيد.

استفاده از لباس زير نخي و كتاني كه براي عبور هوا مناسبتر است ، تعويض روزانه لباس زير و عدم استفاده از دوش واژينال در طي بارداري توصیه می شود

9-   تكرر ادرار و عدم تحمل ادرار:

در سه ماهه اول بارداري به علت بزرگ شدن رحم و وارد آمدن فشار بر مثانه و كاهش حجم آن تكرر ادرار و شب ادراري امري شايع است. بعد از ماه چهارم به علت تغيير مكان رحم ، خارج شدن از لگن و داخل شدن به حفره شكم تكرر ادراري  از بين  مي رود و در ماههاي آخر بارداري به علت اينكه سر معمولاً وارد لگن مي شود و فضاي مثانه كم مي شود تكرر ادرار افزايش  مي يابد.

  • خوردن مايعات قبل از خواب را محدود كنيد.
  • دفع ادرار هر 2 تا 3 ساعت در روز جهت پيشگيري از احتباس ادرار در مثانه كه ممكن است منجر به عفونت ادرار شود.
  • ورزش کگل را طبق آموزشهای قبلی همین سایت انجام دهید.
  • در صورتي كه دفع ادرار با درد و سوزش بود به پزشك مراجعه كنيد.

10-    كمر درد:

اكثر خانمها از كمردرد خفيف شكايت دارند. اين درد به علت خستگي ، اسپاسم عضلاني خم شدن زياد ، بلند كردن اشياء و يا وضع بدن زن باردار در سه ماهه آخر حاملگي ايجاد مي شود. سستي مفاصل لگن به خاطر هورمونهاي استروئيدي و هورمون ريلاكسين هم تا اندازه اي در بروز كمر درد دخالت دارد. سابقه كمر دردهاي قبلي و چاقي، درد كمر را زياد مي كند.براي درمان نكاتي كه توصيه مي شود شامل :

-        هيچكاه خم نشويد. استفاده از عضلات پا به جاي عضلات كمر هنگام بلند كردن اجسام : روي پاهاي خود بنشينيد و شيئي را بلند كنيد.

-        در هنگام نشستن در پشت خود بالش قرار دهيد.

-        از پوشيدن كفش هاي پاشنه بلند خودداري كنيد و كفش هاي پاشنه كوتاه و راحت بپوشيد.

-        كمردرد شديد را نبايد به حاملگي نسبت دارد. بايد معاينه دقيق انجام گيرد تا علت بررسي شود.

-        انجام ورزش های اموزش داه شده در بخش کمردرد بارداری در همین سایت

-        استفاده از تشك محكم.

-        حرارت موضعي و ماساژ ملايم عضلات سفت و كشيده را شل مي كند و دركاهش درد مفید است.

-        استفاده از كفش پاشنه متوسط (3 سانت) تا كمر راست نگه داشته شود.

-        استفاده از كمربند و گن مخصوص بارداری براي زناني كه از كمر دردهايي كه ناشي از چاقي يا افتادگی شکم است، مفيد می باشد.

11- خستگي:


در اوایل حاملگی بیشتر زنان احساس خستگی و خواب آلودگی می کنند . معمولا این حالت بعد از ماه جهارم بر طرف می شود . استراحت بیشتر و تغذیه صحیح در این مواقع لازم است. در سه ماه آخر دوران بارداري در اثر سنگيني شكم و رحم و افزايش وزن ، زن حامله بيشتر دچار خستگي مي شود . البته بايد كم خوني و ديگر بيماري هاي سستيميك كه مي تواند منجر به خستگي گردد تشخيص داده و با استراحت مكرر آنرا رفع كرد.

-        داشتن استراحت متناوب در طي روز

-        افزايش مدت خواب در شب

12- تنگي نفس و نفس هاي كوتاه:

 

به علت بزرگ شدن رحم وافزایش فشار آن به قسمت پایین ریه ها ونیز اثرات هورمونهای مربوط به بارداری ، ممکن است مختصری احساس  تنگی نفس و تند شدن تنفس ایجاد شود . سطح بالاي پروژسترون و همچنين افزايش متابوليسم پايه مادر و افزايش مصرف اكسيژن توسط جنين، باعث تحريك تنفس مادري شود.گذاشتن چند بالش زیر سر و شانه ها و قرار گرفتن  به حالت نیمه نشسته و اجتناب از پر خوری در کاهش تنگی نفس به هنگام خوابیدن کمک می کند . در صورت پیشرفت این حالت حتما باید با پزشک  یا ماما  مشورت شود . در ماه آخر بارداری ، زمانی که سر جنین در داخل لگن  قرار می گیرد ، نفس کشیدن برای مادر راحت تر می شود.

  • اغلب مواقعبهپهلوی چپ بخوابيد
  • بالش اضافي در زير سر بگذاريد.
  • از زياد خوردن بپرهيزيد.
  • سيگار و قليان نكشيد.
  • در زمان ايستادن وضعيت مناسب داشته باشيد ( عدم ايجاد خميدگي و قوز در ناحيه پشت)
  • استفاده از نوشيدني گرم بدون كافئين
  • مالش كمر
  • انجام تكنيكهاي آرام سازي و كاهش استرس
  • استفاده از بالش بيشتر و بلند نمودن زير سر هنگام خوابيدن

13- سردرد(headaches):

در سه ماه اول و آخر بارداري سردرد مي تواند به علت تنش هاي هيجاني اتفاق افتد ولي در موارد كمي به علت سينوزيت و يا عيوب انكساري چشم مي باشد.در اواسط بارداري خفيف شده و يا از بين مي رود.  تحريك  هورمونهاي بارداري باعث احتقان عروق سينوس هاي بيني مي شود و اين احتقان در سردرد موثر است . سردرد در  ماههاي آخر بارداري مي تواند به دليل پره اكلامپسي ( مسموميت دوران بارداري) باشد.

در صورت شديد بودن سردرد، مادر حامله بايد از نظر فشارخون، چشم و سينوزيت معاينه شود.

14- انقباض (كرامپ) و گرفتگي عضلات پا : (Leg cramp):

از نیمه دوم بارداری به علت بزرگی رحم و فشار روی اعصاب ، گرفتگی عضلات پاها شایع است . گرفتگي عضلات پشت ساق پا ، ران و باسن به طور ناگهاني پس از خواب يا در حالت خوابيده بوجود مي آيد. معتقدند كاهش غلظت كلسيم یونيزه و يا افزايش فسفر خون احتمالاً در بروز آن موثر است.فشار سر جنين بر اعصاب و عروق لگن و كند شدن جريان خون در پاها نیز ( بخصوص به وضعيت دراز کشيدن به پشت) مي تواند منجر به گرفتگي ناگهاني عضلات پا شود.

 اين حالت در اثر مصرف زياد مواد حاوي فسفر ( مانند شير – پنير- گوشت) و يا در اثر مصرف كم كلسيم نیز میتواند ايجادشود و يا حركت ناگهاني درحالي كه انگشتان پا رو به كف پا باشند پيدايش كرامپ را تسريع مي كند، همچنین استفاده از كفش پاشنه بلند نيز باعث افزايش انحناء كمر ، تشديد كشش عضلات و كمر درد مي گردد.

-        گرم نگه داشتن وماساژ عضلات ، باعث کم شدن گرفتگی عضلات وکاهش درد می شود . چنانچه با این اقدامات گرفتگی عضلات رفع نشد ، ممکن است علت آن ،‌اختلال کلسیم باشد . در این صورت بهتر است با پزشک مشورت شود .

-       به هنگام ايستادن پاها را به سختي به زمين فشار داده و زانو را صاف نماييد

-       كشش عضلات ساق پا در حالي كهرو به ديوار ، كف دستها بر ديوار قرار داده شود و ساق پاي عقبي به آرامي كشيده مي شود، به مدت 60-30 ثانيه در اين حالت باقي بمانید و سپس اين كار را با پاي ديگر تكرار نماييد

-       جا به جا كردن و تغيير وضعيت پاها

-       مصرف روزانه لبنيات

16- انقباضات رحمي

اگر احساس كرديد رحم شما منقبض مي شود:

-        استراحت كنيد.

-        از روي يك دست به روي دست ديگر بخوابيد.

-        نفس عميق بكشيد.

-        اگر احساس كرديد انقباضات بسيار شديد است، فوراً مراجعه كنيد شايد زمان زايمان نزديك شده است.

-        به آرامي شكم را با حركت چرخشي ماساژ دهيد

-        استفاده از كرم و لوسيون براي پوستهاي خشك و گرفتن دوش گرم مفید است.
( توجه: حرارت شديد براي جنين مضر است )

17- هموروئيد ( بواسير) hemorrhoid :

حاملگي موجب تشديد و پيشرفت هموروئيد ميگردد. هموروئيد واريس وريدهاي ركتوم مي باشد.به علت انسداد مسير برگشت وريدي ناشي از فشار رحم زن حامله وسستي وريدهاي لگني ايجاد مي شود و با زمينه يبوست در حاملگي ارتباط دارد.

-        هنگام اجابت مزاج زياد فشار و زور نياورد

-        استفاده از كيف يخ ، كمپرس مرطوب گرم

-        پمادهاي موضعي و بي حسي

-        استفاده از غذاهاي با فيبر بالا و پيشگيري از يبوست ( مصرف سبزي ، ميوه ، غلات )

-        استفاده از مايعات به مقدار كافي در طي روز ( آب )

-    در صورتي كه هموروئيد سفت يا دردناك شود و يا وجود خونريزي از ركتوم با پزشك و ماماي خود مشورت كند.

-        هموروئید در بارداری به تفصیل در همین سایت توضیح داده شده است.

18- درد پستان (Breast pain)

بزرگ شدن توام با احتقان پستانها در ابتدا و انتهاي بارداري مي تواند باعث ناراحتي و درد سينه شود. حمايت كردن پستانها با يك پستان بند در طول روز موجب تسكين درد پستان مي شود. كيف يخ و كمپرس سرد موقتاً مي توان موثر ياشد.پوشيدن سوتینبا اندازه مناسب (نه شل و نه زیاد تنگ) کمک کننده است.

19- احساس ضعف وسستی،سندرم افت فشار خون وضعيتي(Positional hypotension)

به علت تغییرات هورمونی ناشی از حاملگی و کاهش قند خون در اوایل بارداری ممکن است مادر احساس ضعف وبی حالی کند . در این موارد استفاده از هوای تازه و محیط آرام ودور از ازدحام ، تنفس عمیق ، انجام حرکات ورزشی سبک ، خودداری از تغییر وضعیت ناگهانی مثلاّ از حالت نشسته به حالت ایستاده یا حالت خوابیده به نشسته توصیه می شود.

همچنین ممکن است در مراحل آخر حاملگي هنگاميكه زن باردار به پشت دراز مي كشد احساس سرگیجه و غش پیدا کندکه علت آن ايجاد انسداد نسبي وريد اجوف تحتاني به علت فشار ناشي از رحم بزرگ و در نتيجه كاهش برون ده قلبي و فشار بر آئورت شكمي می باشد که افت فشار وضعیتی نامیده می شود. جهت بهبود اين سندرم چرخش مادر به پهلوي چپ توصيه مي شود.

-        پيشگيري از تغيير وضعيت ناگهاني ( مثلاً حالت خوابيده به نشسته )

-        پيشگيري از ايستادن به مدت طولاني

-        خوابيدن اغلب مواقع به پهلو و نه به پشت

-        وقتي احساس غش داشتيد بنشینید و سر را بين زانوها قرار دهيد.

 

20-   هيجان و اضطراب و بدخلقي

برقراري ارتباط صميمي با همسر و خانواده و رفت و آمد بيشتر با دوستان و آشنايان  مي تواند ميزان اضطراب و بدخلقي و هيجان را كاهش دهد  .

21-  درد کشاله ران :


با بزرگ شدن رحم  ممکن است خانم باردار ، دردهای مبهمی را در کشاله ران احساس  کند که در نتیجه کشش بر لیگامان ها و طنابهای نگهدارنده رحم می باشد.  اغلب این دردها با اسنراحت رفع می شود .
اگر این گونه دردها مداوم شد باید به پزشک یا سایر کارکنان بهداشتی مراجعه شود.

 22-  بی خوابی :


با افزایش ماههای حاملگی به علت بزرگ شدن شکم ، حرکات جنین ، درد پشت ، کمر درد  وتنگی نفس به تدریج خوابیدن برای مادر مشکل میشود  . نوشیدن یک لیوان شیر گرم قبل از رفتن به بستر ،گذاشتن کیسه آب گرم و نخوردن غذاهای سنگین آخر شب در رفع بیخوابی مؤثر است . از نیمه دوم بارداری بزرگی رحم و فشار آن به رگهای خونی باعث اختلال در رسیدن خون به جفت ، جنین و بعضی اندامهای زن باردار میشود .برای خونسازی بهتر ، زن باردار باید از خوابیدن به پشت خودداری کرده وبه پهلو بخوابد.

 

23-  خارش :


از نیمه دوم بارداری به بعد به علل مختلف از جمله بزرگ شدن رحم ، به تدریج عضلات و پوست شکم کشیده می شود . در این حالت بعضی از خانمها از خارش پوست شکم وگاهی سایر نواحی بدن شکایت دارند . پوشیدن لباسهای گشاد وآزاد ، حمام کردن با آب ولرم و استفاده کمتر از صابون در محل خارش ، همچنین مالیدن محلولهای نرم کننده و ماساژ با روغن بادام یا زیتون برای کاهش خارش مفید است . خاراندن پوست سبب خارش بیشتر میشود بنابر این بهتر است از این کار خودداری ودر صورت شدید بودن خارش ویا ایجاد ضایعات پوستی در ناحیه خارش به پزشک یا ماما مراجعه شود.

هر خانم بارداری باید علایم زیر را به عنوان علایم خطر در بارداری بشناسد و در هر موقع از شبانه روز، در صورت مواجه شدن با هر يك از علائم زير، فوراً به پزشك مراجعه كند:

  • هرگونه خونريزي  یا آبریزش از واژن
  • ورم كردن دست و صورت و انگشتان
  • سردرد شديد و مقاوم
  • دو بینی و تاري ديد (چشمان سياهي مي بيند)
  • درد شديد شكم بخصوص در طرف راست
  • استفراغ مداوم
  • تب يا لرز
  • دفع ادرار دردناك يا خون آلود
  • تغيير شديد در شدت و يا تناوب حركات بچه

منابع:

www.behsite.ir

zeinabhp.sums.ac.ir

najmiyeh.bmsu.ac.ir

hcch.ir

.pezeshk.us

www.mums.ac.ir

naeen.mui.ac.ir