نکات مهم در دوشیدن و نگهداری شیر مادر

ذخیره سازی شیر مادر

نگهداری شیر مادر و ذخيره آنرا را می توان در ظروف شیشه ای تمیز و یا ظروف پلاستیکی فاقدBPA  (برروی برند آن قید شده است) با درب محکم، انجام داد. شما همچنین می توانید ازکیسه های ذخیره سازی شیر، که برای انجماد شیر انسان ساخته شده استفاده کنید.  هرگز از بطری های یکبار مصرف و یا دیگر کیسه های پلاستیکی برای ذخیره سازی شیر مادر استفاده نکنید..

نگهداری شیر مادر بعد از هر بار دوشیدن

-      برچسب تاریخ و نام شیرخوارتان را روی ظرف ذخیره سازی شیر بچسیانید .

-     به منظور ترکیب شدن چربی جمع شده احتمالی روی سطح شیر با سایر بخشها، ظرف حاوی شیر دوشیده شده را به آرامی بچرخانید. تکان دادن شیر توصیه نمی شود (اینکار می تواند سبب شکست برخی از اجزای با ارزش شیر گردد.)

- براي نگهداری شیر مادر بلافاصله پس از دوشیدن باید شیر را خنک کنید یا در یخچال نگه دارید، همچنین میتوانید آن را در بسته های  کوچک 50 یا 100 سی سی برای مصرف بعدی فریز کنید.

سه نکته مهم برای منجمدکردن شیر

- تا زمانی که شیر به طور کامل یخ بزند، درب بسته بندی را محکم بسته نگه دارید و باز نکنید.

-         حدود دو سانت یا بیشتر از بالای ظرف شیر را برای افزایش حجم هنگام انجماد خالی بگذارید.

-         شیر را در قسمت اصلی فریزر ونه در درب فریزر، نگه داری کنید.

نکات مهم هنگام گرم کردن و استفاده مجدد از شیر منجمد

- تاریخ برچسب ظروف شیر را بررسی کنید و از قدیمی ترین شیر ذخیره شده استفاده کنید. -   شیر مادر لزوما نیاز به گرم کردن ندارد. برخی از مادران ترجیح می دهند آن را هم دما با درجه حرارت اتاق استفاده کنند و بعضی دیگر آن را خنک به مصرف میرسانند. - شیر یخ زده را با قرار دادن در یخچال در طول شب ذوب کنید یا با نگه داشتن بطری و یا کیسه های یخ زده از شیر زیر جریان آب گرم و یا قرار دادن آن در یک ظرف آب گرم، آن را ذوب نمایید .

- هرگز برای گرم کردن شیر یخ زده از مایکروویو استفاده نکنید. ماکروویو نقاط داغ در شیر ایجاد میکند که می تواند سبب سوختگی شیرخوار و یا آسیب به اجزای شیر گردد. - بطری شیر را به آرامی بچرخانید و درجه حرارت آن را روی مچ دست خود تست کنید.

شیر ذوب شده را درطی 24 ساعت حتما استفاده کنید و از فریزکردن مجدد آن پرهیز کنید.

راهنمای نگهداري شير مادر پس از دوشيدن:

مکان

درجه حرارت

مدت نگهداری مجاز

نکته

آشپزخانه

16 تا 30 درجه سانتیگراد

بهترین حالت 3-4 ساعت است. برای 6-8 ساعت در صورتیکه شیر بسیار تمیز جمع آوری شده باشد قابل قبول است.

بطری باید سر پوشیده بوده و تا حد ممکن خنک نگهداری شود. پوشاندن آن با یک حوله سرد تمیز به خنک نگه داشتنش کمک می کند. یک تا دو ساعت پس از اتمام تغذیه شیرخوار باقیمانده شیر را دور بریزید.

خنک کننده کوچک با بسته های یخ آبی

15 درجه سانتیگراد

24 ساعت

بسته های یخ در تمام اوقات در تماس با ظرف شیر باشد. حداقل باز شدن درب را داشته باشد.

یخچال

4° سانتیگراد یا خنک تر

بهترین حالت تا 72 ساعت است. در صورتیکه شیر بسیار تمیز جمع آوری شده باشد برای 5-8 روز نیزقابل قبول است.

شیر را در قسمت عقب بخش اصلی یخچال و نه در درب آن نگهداری کنید.

فریزر

منفی18°سانتیگراد یا سردتر

بهترین حالت تا 6 ماه است ولی تا 12 ماه نیز قابل قبول است.

شیر را در قسمت عقب فریزر و نه در درب آن نگهداری کنید. شیر نگهداری شده در منفی 18 درجه سانتیگراد برای مدت طولانی سالم است اما ممکن است کیفیت بالایی نداشته باشد.

راهنمای نگهداری شیر منجمد مادر که با گرم کردن ذوب شده است:

شیرمادر

دمای اتاق(16-30درجه سانتیگراد)

یخچال(4درجه سانتیگراد یا خنک تر)

فریزر

شیر منجمد مادر که ذوب شده است.

بهترین حالت تا 1-2 ساعت

تا 3-4 ساعت هم قابل قبول است

24 ساعت

هرگز مجدد آن را فریز نکنید.

نوزاد به چه مقدار شیردوشیده شده مادر نیازدارد؟

 تا یکماهگی، اکثر نوزادان 60تا 75 سی سی از شیر مادر را از طریق بطری (شیشه مخصوص شیردهی) در هر وعده میخورند، تغذیه حدود هشت بار در روز انجام میشود لذا در مجموع 500 تا 600 سی سی در 24 ساعت شیر نیاز دارند. پس از آن، به طور متوسط مقدار شیر مادر تا 6 ماهگی حدود 650 تا 700 سی سی در روز است که به شش تا هشت وعده تغذیه تقسیم شده است. اگر تغذیه کمکی بامواد جامد زودتر از 6 ماه آغاز شود، مقدار شیری که شیرخوار از مادر دریافت میکند،کاهش خواهد یافت. به خاطر داشته باشید که این فقط یک دستورالعمل سختگیرانه می باشد ولی در عین حال اگر شیرخوار تغذیه انحصاری با شیرمادر دارد باید روزانه حدود 650 سی سی شیر دریافت کند. در شیرخوارانی که از سرشیشه برای تغذیه استفاده میکنند بیشتر آروغ خواهند داشت زیرا نمیتوانند جریان زیاد شیر را کنترل کنند و لذا حجم زیادی هوا همراه آن می خورند، در حالیکه در شیرخوارانیکه از پستان تغذیه می شوند جریان شیر آهسته تر و آرامش بخش تر میباشد. مقدار و تعداد دفعات شیردهی باید مطابق با نیاز شیرخوار باشد.

منابع:

www.womenshealth.gov

www.babycenter.com

http://www.iwna.ir

http://eazphcp.tbzmed.ac.ir

http://www.llli.org

گردآوری الهامه ربیعی:کارشناس ارشد مامایی