روشهاي جراحي پيشگيري از بارداري  روشهاي دائمي هستند كه يكي ديگر از رايج ترين و البته كم هزينه ترين اين روشها وازکتومی يا بستن لوله در مردان است. اين روش نسبت به توبكتومي عارضه بسيار كمتري داشته و به راحتي و به طور سرپايي انجام مي شود  در روش وازكتومي بدون تيغ جراحي براي زخم حاصله حتي بخيه نيز به كار نمي رود.

روشهاي جراحي پيشگيري از بارداري

وازکتومی

 مداخله جراحي برای بستن لوله های اسپرم بر(وازو دفران) که مانع از ورود اسپرم به مایع منی می گردد.

 آسانترين و شايعترين عمل عقيمي در مردان است و میزان موفقیت نزدیک به 100% است.

 جراحي نسبتا كوچك بصورت سرپایی- زير بيحسي موضعي- حدود 20 دقيقه طول ميكشد.

مناسب براي كساني كه اگاهي كافي داشته و روش دايمي بخواهند. ارزان – ساده و بی خطر و بدون عوارض توبکتومی

 ميزان عوارض توبکتومی در مقايسه با وازكتومي 20 برابر و ميزان شكست آن 10 تا37 برابر است.

 وازكتومي در سطح  هورمونهاي تستوسترون/FSH/  LH تغييرايجاد نميكند. بنابراين تغييري در ميل جنسي و نيز حجم مايع انزالي اتفاق نمي افتد

 بيشتر افراد راضي بوده واز فعالیت جنسی خود شكايتی ندارند.

تواناييerection & ejaculation (نعوظ و انزال) ازدست نمي رود.

در مطالعات بسياري افزايش كيفيت رابطه جنسي و رضايت از آن پس از وازكتومي به اثبات رسيده است.

وازكتومي در توليد اسپرم دخالت ندارد توليد اسپرم ادامه يافته اما اسپرمها نمي توانند از مجراي قطع شده  رد شده و وارد مایع منی گرددند و در همان نقطه جذب ميشوند.

نوع روش جراحي ومتدها روي شكايات تاثير دارند.

بيشتر ترسهاي  درباره روشهاي عقيمي به خاطر اثرهاي خيالي روي زندگي جنسي است.

 

Methods of Vasectomy روش هاي وازكتومي:

 

1- وازکتومی با اسکالپل يا تيغ جراحي(Traditional or scalpel vasectomy): پس از ایجاد برش یک سانتی روی بیضه ، مجرای منی بر جدا و قطع گشته و دو انتهای آن بسته می شود.

2- (No scalpel vasectomy) بدون برش يا بدون تيغ جراحي(NSV)، بوسیله پنس مخصوص در هر دو طرف اسکروتوم مجرای اسپرم بر را گرفته وپس از نزدیک کردن به پوست با سوزن لابه لای تیغه پنس، مجرا را از سوراخ خارج و و در دو نقطه به فاصله 1 سانت با نخ سیلک گره زده شده و طولی از وازدفران که بین دو گره قرار گرفته است،قطع می شود .

روش متداول در ایران NSV است.

 

فوايد وازکتومی و روش بدون تيغ جراحي (NSV)

 برش وجود ندارد و بیهوشی و بخيه لازم نيست.

 اثربخشي بسيار بالا (99/6%)

 عدم تاثیر بر حجم و ظاهر مایع منی و کیفیت تماس جنسی و عدم نیاز به یادآوری روزانه

نداشتن اثر منفی بر قدرت مردانگی و میل جنسی و صفات ثانویه مردانه.

عوارض كمتر(خونريزي- درد –تورم )

بهبودي بعد از عمل زودتر رخ ميدهد و اسكاري در پوست مشاهده نمي شود.

 

افراد واجد شرايط وازكتومي

 تصميم آگاهانه براي استفاده از روشهاي دايمي پيشگيري از بارداري ميگيرند.

ميخواهند از روشي استفاده كنند كه تداخلي با فعاايت جنسي آنها نداشته باشد.

به دلايل پزشكي نمي خواهند بچه دار شوند.

 احتمال بروز بيماريهاي ژنتيكي مانند تالاسمي در فرزندان وجو د دارد.

تصميم به بچه دار شدن مجدد ندارند .

موارد منع انجام عمل

معمولا مانعی برای وازکتومی وجود ندارد اما در برخی شرایط این عمل با احتیاط یا تاخیرانجام می شود:

تا برطرف شدن

عفونت در ناحيه جراحي یا عفونت عمومی حاد

هيدروسل يا واريكوسل وسیع

فتق کشاله ران

عدم نزول بیضه

توده هاي داخلي اسكلروتوم(كيسه نگهدارنده بيضه ها)

آنمي شديد (كم خوني)و اختلالات خوني و دیابت.

بیماری مقاربتی فعال.

عوارض وازكتومي

عوارض شایع:

سوزش و کبودی

مختصري درد و تورم در محل جراحي

عوارض نا شایعهماتوم(كبودي)

عفونت زخم

احتقان و درد مزمن بیضه ها در نتیجه تجمع اسپرم در مجرا

گرانولوم اسپرم.

دستورات بعد از وازكتومي

 استفاده از كمپرس يخ بمنظور کاهش ورم و خونریزی

استراحت بمدت 24 ساعت و خودداري از فعاليت سنگين تا يك هفته

 استفاده از بيضه بند یا شورت تنگ تا یک هفته .

 نداشتن نزديكي تا 3-4 روز بعد از عمل

تميز و خشك نگهداشتن محل جراحي وتا 2 روز بعد عمل که پانسمان برداشته می شود به محل عمل آب نباید زده شود.

درد و کبودی مختصر طبیعی است ولی تب، خونریزی، درد شدید و تورم باید گزارش شود.

استفاده از يك روش مطمئن جلوگيري از بارداري (مانند کاندوم) تا منفي شدن نتیجه اسپرموگرام در دو مرحله .

بدلیل ذخیره مقداری اسپرم در مجاری تناسلی، در طی 15 تا 20 بار انزال پس از وازکتومی، اسپرم ذخیره شده تخلیه می گردد.

3ماه پس از وازکتومی باید آزمایش اسپرموگرام انجام شود: وجود دو اسپرموگرام منفی بفاصله یک ماه (چهار ماه پس از عمل) موید فقدان اثر باروری است.

ميزان موفقیت در عمل (اتصال مجدد دو سر مجرا)       % 75-100%

میزان باروری پس از برگشت     38%-82 %  : بدلیل وجود آنتی بادی ضد اسپرم- فیبروزمجرا- گرانولوم (تجمع اسپرم).

عوارض وازکتومی

1- احتمال پایین موفقیت در عمل بازگشت به ویژه درصورت گذشت زمان زیاد از وازکتومی.

2- در صورت موفقیت بازگشت بدلیل حضور آنتی بادی ضد اسپرم در خون احتمال بارداری پایین می آید (کاهش قدرت نفوذ اسپرم به داخل تخمک.

هیچ ارتباطی بین سرطان پروستات و وازکتومی گزارش نشده است.

نکته

 پس از وازکتومی فعالیتهای ترشح هورمون بیضه بطور طبیعی ادامه یافته و تغییری در صفات ثانویه جنسی و ترشح هورمونهای جنسی صورت نگرفته؛ همچنین ترشح منی مانند قبل ادامه داشته و تنها فاقد اسپرم می باشد.